Een voorwaarde in een testament kan grote gevolgen hebben. Dat merkte een zoon die niets kreeg uit de erfenis van zijn overleden vader. Door die voorwaarde ging zijn erfdeel direct naar zijn kinderen.
Toch was daarmee niet alles gezegd. De vraag bleef of de zoon nog wel aanspraak kon maken op de legitieme portie. De Hoge Raad gaf daar onlangs duidelijkheid over.
Zoon kreeg niets door voorwaarde in testament
De vader had in zijn testament zijn zoon en dochter als erfgenamen aangewezen. Voor de zoon gold alleen een extra voorwaarde.
Als de zoon failliet was of in de schuldsanering zat, zouden zijn kinderen zijn erfdeel krijgen. Toen de vader overleed, was de zoon al failliet. De voorwaarde in het testament was dus al vervuld. Daardoor kreeg de zoon uiteindelijk niets uit de nalatenschap.
Dit heet een tweetrapsmaking. Daarmee kan iemand in een testament bepalen dat onder bepaalde voorwaarden een ander uiteindelijk de nalatenschap of een deel daarvan verkrijgt.
Discussie over de legitieme portie
Omdat de zoon in de schuldsanering zat, trad de bewindvoerder namens hem op. De bewindvoerder vond dat de zoon, ondanks de voorwaarde in het testament, nog wel recht had op zijn legitieme portie. Daarom stapte hij naar de rechter.
De Hoge Raad oordeelde dat het recht op een erfdeel en het recht op de legitieme portie inderdaad twee verschillende dingen zijn. Dat de zoon door de voorwaarde in het testament geen erfgenaam was geworden, betekende volgens de Hoge Raad niet dat hij ook zijn recht op de legitieme portie verloor.
De Hoge Raad oordeelde dan ook dat de bewindvoerder namens de zoon aanspraak kon maken op de volledige legitieme portie.
Omdat de zoon in de schuldsanering zat, zou dit bedrag in de schuldsaneringsboedel vallen.
Wat betekent dit voor erfgenamen?
Deze uitspraak laat zien dat een voorwaarde in een testament direct gevolgen kan hebben voor de verdeling van een erfenis. Iemand kan door zo’n voorwaarde geen erfgenaam zijn geworden, maar nog wel aanspraak maken op de legitieme portie.
Veel mensen weten dat niet. Daardoor kunnen zij onterecht denken dat er geen rechten meer zijn, terwijl er mogelijk nog wel aanspraak bestaat op een geldbedrag. Andersom kunnen erfgenamen onverwacht te maken krijgen met een vordering op de nalatenschap.
Heb je vragen over een testament of legitieme portie?
Een erfenis met voorwaarden kan snel voor verwarring zorgen. Misschien lijkt het alsof iemand niets krijgt, terwijl er toch nog rechten bestaan. Of misschien word je juist geconfronteerd met een aanspraak van iemand anders op de nalatenschap.
Neem gerust contact op met een van onze dienstverleners voor hulp of meer informatie.