Veel mensen denken bij een erfenis aan spaargeld, een woning of persoonlijke spullen. Maar een erfenis kan ook uit schulden bestaan. Dat roept vaak de vraag op: kun je schulden erven van je ouders?
Het antwoord is: ja, schulden kunnen onderdeel zijn van een erfenis. Maar dat betekent niet automatisch dat jij als erfgenaam persoonlijk voor die schulden hoeft op te draaien. Dit hangt af van hoe je als erfgenaam met de erfenis omgaat en welke keuze je maakt.
Wat hoort bij een erfenis?
Als iemand overlijdt, laat die persoon een nalatenschap achter. Daarin zitten de bezittingen en schulden die er op dat moment zijn. Een erfenis kan dus bestaan uit geld, een huis of spullen, maar ook uit openstaande rekeningen en andere schulden.
Denk bijvoorbeeld aan:
- leningen;
- belastingschulden;
- openstaande rekeningen;
- een hypotheek of schuld bij de bank.
Soms zijn de schulden hoger dan de bezittingen. Dan is het belangrijk dat je voorzichtig bent met wat je doet.
Welke keuzes heb je bij een erfenis?
Als erfgenaam heb je drie keuzes. Je kunt de erfenis zuiver aanvaarden, beneficiair aanvaarden of verwerpen.
Kort gezegd betekent dit:
- bij zuiver aanvaarden accepteer je de erfenis met alle bezittingen en schulden;
- bij beneficiair aanvaarden accepteer je de erfenis onder voorbehoud en wordt de nalatenschap volgens regels afgewikkeld;
- bij verwerpen doe je volledig afstand van de erfenis.
Welke keuze verstandig is, hangt af van de situatie.
Wat is zuiver aanvaarden?
Bij zuiver aanvaarden accepteer je de hele erfenis. Je krijgt dan de bezittingen, maar bent ook verantwoordelijk voor de schulden. Zijn er meer schulden dan bezittingen? Dan kunnen schuldeisers jou in sommige gevallen persoonlijk aanspreken.
Zuiver aanvaarden gebeurt niet alleen door een officiële verklaring. Het kan ook blijken uit wat je doet. Dit wordt zuiver aanvaarden door gedrag genoemd.
Dat risico ontstaat als je je gedraagt alsof de spullen of het geld uit de erfenis al van jou zijn. Denk aan het verkopen van spullen, het verdelen van bezittingen of het gebruiken van geld van de overledene voor eigen uitgaven.
Je mag meestal wel praktische zaken regelen om schade te voorkomen. Denk aan het afsluiten van de woning, het bewaren van belangrijke papieren of het voorkomen van schade aan spullen. Maar ga niet zomaar spullen meenemen, verkopen of verdelen als je nog niet weet of er schulden zijn.
Wat is beneficiair aanvaarden?
Bij beneficiair aanvaarden accepteer je de erfenis onder voorbehoud. Eerst wordt bekeken wat er in de nalatenschap zit. De schulden worden, voor zover mogelijk, betaald uit de bezittingen van de overledene.
Blijft er na betaling van de schulden iets over? Dan gaat dat naar de erfgenamen. Zijn de schulden hoger dan de bezittingen? Dan wordt alleen betaald wat uit de nalatenschap kan worden betaald. Het tekort hoef je dan niet zelf te betalen, zolang je de nalatenschap volgens de wettelijke regels afwikkelt. Dat betekent bijvoorbeeld dat je de bezittingen en schulden in kaart brengt, schuldeisers informeert en schulden in de juiste volgorde betaalt.
Beneficiair aanvaarden is vaak verstandig als je niet zeker weet of er schulden zijn.
Wanneer kun je een erfenis verwerpen?
Soms is meteen duidelijk dat een nalatenschap vooral uit schulden bestaat. Dan kun je ervoor kiezen om de erfenis te verwerpen.
Als je verwerpt, ontvang je niets uit de erfenis. Je bent dan ook niet verantwoordelijk voor de schulden. Let wel op: als jij verwerpt, kan de erfenis doorschuiven naar jouw kinderen. Bij minderjarige kinderen gelden hiervoor extra regels.
Neem op tijd de juiste stap
Welke keuze je ook maakt, het is belangrijk dat je niet te snel handelt. Spullen meenemen, verkopen of verdelen kan later discussie geven over de vraag of je de erfenis al zuiver hebt aanvaard. Tegelijk is afwachten ook niet altijd verstandig. Soms moeten er na een overlijden snel praktische of juridische zaken worden geregeld, zoals:
- het veiligstellen van de woning;
- het opzeggen van huur of abonnementen;
- het reageren op post van schuldeisers;
- een termijn die de rechtbank stelt om een keuze te maken.
Laat daarom eerst goed bekijken wat je veilig kunt doen, voordat je stappen zet in de nalatenschap.
Hulp nodig?
Twijfel je over schulden in een nalatenschap of weet je niet of je de erfenis moet aanvaarden of verwerpen? Neem gerust contact op met onze dienstverleners om je mogelijkheden te bespreken.