“Sinds 2005 jouw online hulp bij afscheid”

Een testament opstellen. Waarom eigenlijk?

  • Waarom zou je eigenlijk een testament opstellen?
  • Wist je dat je met een testament kan besparen op de erfbelasting?
  • Vragen of hulp nodig? Onze dienstverleners helpen je graag!
9,5
Klanten vertellen

700 beoordelingen

Lees voor

Jouw erfenis. Je wil misschien liever nog niet stilstaan bij jouw dood. Toch is het verstandig om nu alvast heel goed na te denken over wat jij wil dat er met jouw nalatenschap gebeurt. En nee, een testament is niet alleen voor oude mensen!

Want wie erven er eigenlijk van jou als jij overlijdt en hoe is dit allemaal geregeld? Wil je graag iemand onterven of heb je juist iemand die jij als erfgenaam wil benoemen? Misschien wil je alvast een vertrouwenspersoon aanwijzen die jouw nalatenschap gaat afwikkelen. Al dit soort zaken regel je in een testament. Heb je geen testament? Dan wordt jouw erfenis volgens de wettelijke verdeling verdeeld.

Wat is een testament?

Een testament is een notariële akte met jouw uiterste wilsbeschikking. Hierin staat beschreven wat jij wil dat er met al jouw eigendommen, spaartegoeden en schulden gebeurt als je overlijdt. Iedereen van 16 jaar of ouder mag een testament op laten maken. Het testament wordt vervolgens geregistreerd bij het Centraal Testamenten Register.

Als je geen testament opstelt dan is de wettelijke verdeling van toepassing. Dit betekent dat je niet zelf kunt kiezen wie na jouw overlijden van jou erft. Met het opstellen van een testament heb je die keuze wel. Je maakt op die manier de verdeling helemaal naar jouw wens en helemaal op maat.

Ook kun je in je testament iemand aanwijzen die jouw nalatenschap afwikkelt, dat is de executeur. Heb je eenmaal een testament laten maken, maar verandert er iets belangrijks in jouw situatie? Je kan op ieder moment jouw testament aanpassen.

Voordelen van een testament

Het afsluiten van een testament heeft verschillende voordelen. Wij zetten ze voor je op een rijtje:

  • Je verdeelt de erfenis zoals jij dat wilt
  • Je kunt iemand onterven
  • Het is mogelijk en goed doel of goede vriend aan te wijzen als erfgenaam
  • Je kunt één erfgenaam het vruchtgebruik geven van jouw woning zonder dat deze direct eigenaar van de woning wordt
  • Woon je alleen samen, dan kan je ervoor zorgen dat jouw partner toch goed achterblijft en niet ineens het huis uit moet.
  • Met een goed testament bespaar je op de erfbelasting
  • Het bespaart jouw erfgenamen een hoop ellende als duidelijk is wat jij precies wil
  • Ook uitvaartwensen kan je vastleggen in een testament
Tip:
Wist je dat je met een goed testament op de erfbelasting kunt besparen? Een notaris kan jou hierover informeren en adviseren.

Geen testament? Dan geldt de wettelijke verdeling

Heb je geen testament opgesteld? Dan heb je geen invloed op de manier waarop de jouw nalatenschap wordt verdeeld. Dit heet de wettelijke verdeling. In dat geval wordt jouw erfenis verdeeld onder jouw familie, dus jouw bloedverwanten én een eventuele echtgenoot of geregistreerd partner. De verdeling is dan als volgt:

Er is onderscheid tussen vier groepen van erfgenamen. De rangorde van deze groepen is:
1. echtgenoot / geregistreerd partner en kinderen
2. ouders, broers en zussen
3. grootouders
4. overgrootouders

Eerst wordt gekeken of er een partner en/of kinderen zijn. Zijn deze er niet, dan gaat de erfenis naar groep 2, de ouders, broers en zussen. Zijn deze er ook niet, dan komen de grootouders in beeld en zo gaat dat steeds een stapje verder.

Voorbeeld uit de praktijk

Marietje en Jan zijn in 2008 getrouwd in gemeenschap van goederen. Samen hebben zij 3 kinderen gekregen: Merel, Henk en Albert. Marietje heeft geen testament opgesteld. De verdeling van de erfenis van Marietje als zij overlijdt ziet er dan zo uit zoals de afbeelding hiernaast.

Toelichting op het voorbeeld: Marietje is met Jan getrouwd in gemeenschap van goederen. Als Marietje overlijdt zal eerst het vermogen en eventuele schulden 50-50 verdeeld worden tussen Jan en Marietje. Jan heeft dus recht op 50% van het gezamenlijke vermogen en schulden, dit komt vanuit de gemeenschap van goederen. Vervolgens wordt de resterende 50% verdeeld onder de 4 erfgenamen, namelijk Jan omdat hij met Marietje getrouwd is, en de kinderen.

Nog een voorbeeld

We gieten nu het voorbeeld in een ander jasje. Marietje en Jan zijn niet getrouwd en zijn geen geregistreerd partner van elkaar. Ze wonen wel samen en hebben 3 kinderen gekregen: Merel, Henk en Albert. Marietje heeft in haar testament Jan en de kinderen benoemd tot erfgenaam, ieder voor gelijke delen. De verdeling van de erfenis van Marietje als zij overlijdt ziet er uit als op de afbeelding hiernaast.

Jouw erfenis verdelen volgens jouw wensen

Als er geen testament is wordt jouw erfenis dus volgens de wettelijke verdeling onder jouw familieleden en echtgenoot of geregistreerd partner verdeeld. Iedere erfgenaam ontvangt dan een gelijk deel. Je kunt in dat geval niet zelf kiezen wie wat van jou erft. Stel dat jij bijvoorbeeld samenwoont, maar niet getrouwd bent met jouw partner, dan zal jouw partner niets van jou erven. Woon je ook nog samen in een koopwoning, dan is er voor jouw partner niets geregeld en moet hij of zij misschien wel de woning verlaten.

Dit soort vervelende scenario’s kan je vermijden door het opstellen van een testament. Het is dus belangrijk om een testament op te stellen om jouw persoonlijke wensen vast te leggen. Daarbij kun je op die manier mensen die niet jouw wettelijke erfgenamen zijn, veilig stellen.

In jouw testament kun je onder andere regelen:

  • Wie wat van jou erft
  • Wie jij tot executeur benoemt (dus degene die jouw nalatenschap afwikkelt)
  • Onterven van erfgenamen
  • Beschermen van de langstlevende of juist opnemen dat het vruchtgebruik voor de langstlevende ophoudt bij hertrouwen
  • Opnemen dat de legitieme portie niet opeisbaar is zolang de langstlevende in leven is
  • Het benoemen van jouw partner (geen huwelijk of geregistreerd partnerschap) tot jouw erfgenaam
  • Wie voogd wordt van jouw minderjarige kinderen
  • Een bewindvoerder aanwijzen voor jonge kinderen
  • Jouw uitvaartwensen
  • Met een legaat vastleggen dat je een vast bedrag of erfstuk voor een specifiek persoon of goed doel nalaat.

Uitsluitingsclausule

In jouw testament kan je ook een uitsluitingsclausule opnemen. Hiermee kun je vastleggen dat de erfenis voor de ontvanger is en blijft. Is jouw kind erfgenaam en is hij/zij getrouwd in gemeenschap van goederen, dan kun je met een uitsluitingsclausule voorkomen dat de erfenis mee gaat in de verdeling als zij onverhoopt gaan scheiden. Heb jij dit opgenomen in het testament en gaat jouw kind scheiden, dan hoeft de erfenis dus niet verdeeld te worden. Je sluit dan de zogenaamde ‘koude kant’ uit.

Onterven en legitieme portie

Wil jij jouw kind of iemand anders onterven, dan kan je dat regelen met een testament. Hou er wel rekening mee dat je je kinderen nooit helemaal kunt onterven. Kinderen hebben, ook als ze onterfd zijn, altijd recht op hun legitieme portie, ook wel kindsdeel genoemd. De legitieme portie bestaat uit de helft van het erfdeel dat deze persoon normaal zou ontvangen.

Voorbeeld:

Marietje en Jan zijn in 2008 getrouwd in gemeenschap van goederen. Samen hebben zij 3 kinderen gekregen: Merel, Henk en Albert. Marietje heeft in haar testament benoemd dat Jan en de kinderen haar erfgenamen zijn, maar ze heeft Albert in haar testament onterft. De verdeling van de erfenis van Marietje als zij overlijdt ziet er dan uit zoals op het plaatsje hiernaast.

Besparen op de erfbelasting

Krijg je een erfenis, dan betaal je hier flink wat erfbelasting over. Door een goed testament op te stellen kan je flink besparen op de erfbelasting. Door slimme afspraken te maken en ook te bekijken wat er op het gebied van schenken mogelijk is kan je de erfbelasting zo laag mogelijk houden. Een notaris helpt je hierbij en weet precies wat de mogelijkheden zijn op dit gebied.

Naar de notaris

Voor het opstellen of aanpassen van een testament kan je terecht bij een notaris. Zij nemen je hierbij bij de hand en kunnen je precies vertellen welke mogelijkheden er zijn en wat in jouw situatie verstandig is. De tarieven van notarissen kunnen nogal van elkaar verschillen Het is dan ook altijd slim om een aantal partijen met elkaar te vergelijken.

Wil jij in contact komen met een goede notaris bij jou in de buurt? Onze dienstverleners helpen je graag!

Onze dienstverleners